Fizjoterapia sportowa – kiedy warto z niej skorzystać?

Aktywność fizyczna niesie ze sobą wiele korzyści, ale wraz ze wzrostem intensywności treningów rośnie również ryzyko przeciążeń i urazów.

Ból kolana podczas biegania, problemy z Achillesem, przeciążenie barku na siłowni czy uraz podczas gry w piłkę nie zawsze oznaczają, że trzeba całkowicie zrezygnować z aktywności.

W wielu przypadkach ważne jest ustalenie, co wywołuje dolegliwości, jakie obciążenia są aktualnie tolerowane i jak bezpiecznie wrócić do pełnej aktywności.

Tym właśnie zajmuje się fizjoterapia sportowa.

Czym jest fizjoterapia sportowa?

Fizjoterapia sportowa zajmuje się diagnostyką funkcjonalną, terapią i przygotowaniem do powrotu do aktywności fizycznej.

Nie jest przeznaczona wyłącznie dla zawodowych sportowców.

Z fizjoterapii sportowej mogą korzystać również osoby, które:

• biegają rekreacyjnie,
• ćwiczą na siłowni,
• grają w piłkę nożną,
• jeżdżą na rowerze,
• uprawiają sporty walki,
• trenują amatorsko,
• chcą wrócić do aktywności po urazie.

Najważniejszym celem jest nie tylko zmniejszenie dolegliwości, ale również przygotowanie organizmu do obciążeń związanych z konkretną aktywnością.

Kiedy warto skorzystać z fizjoterapii sportowej?

Gdy ból pojawia się podczas treningu

Jeżeli ból regularnie występuje podczas:

• biegania,
• przysiadów,
• podnoszenia ciężarów,
• skakania,
• gry w piłkę,
• innych powtarzalnych aktywności,

warto sprawdzić, co może mieć wpływ na jego pojawianie się.

Nie zawsze problem znajduje się dokładnie w miejscu, które boli. Istotne mogą być również sposób wykonywania ruchu, aktualna tolerancja na obciążenie oraz historia wcześniejszych urazów.

Gdy dolegliwości wracają po każdym powrocie do treningu

Częsty scenariusz wygląda następująco:

Ból → przerwa → poprawa → powrót do treningu → ponowne dolegliwości.

Sama przerwa od aktywności może czasowo zmniejszyć objawy, ale nie zawsze przygotowuje organizm do ponownego obciążenia.

W takiej sytuacji warto ocenić:

• aktualny poziom sprawności,
• tolerancję na obciążenie,
• sposób powrotu do treningu,
• tempo zwiększania intensywności,
• ewentualne ograniczenia ruchu lub siły.

Celem jest znalezienie sposobu na stopniowy powrót do aktywności.

Po urazie

Skręcenie stawu skokowego, uraz kolana, naciągnięcie mięśnia czy przeciążenie barku to częste problemy osób aktywnych.

Po ustąpieniu ostrego bólu wiele osób zastanawia się:

„Czy mogę już wrócić do treningu?”

Brak bólu w codziennym funkcjonowaniu nie zawsze oznacza, że organizm jest gotowy na:

• sprint,
• skoki,
• dynamiczną zmianę kierunku,
• duże obciążenie,
• długi trening.

Dlatego ważnym elementem rehabilitacji jest stopniowe przygotowanie do konkretnych wymagań sportu.

Po operacji

Po zakończeniu podstawowego etapu rehabilitacji wiele osób chce wrócić do wcześniejszej aktywności.

Jednak swobodne chodzenie nie zawsze oznacza gotowość do biegania, gry w piłkę czy intensywnego treningu.

W zależności od rodzaju sportu potrzebne może być dalsze przygotowanie obejmujące:

• odbudowę siły,
• poprawę kontroli ruchu,
• zwiększanie tolerancji na obciążenie,
• ćwiczenia dynamiczne,
• przygotowanie do specyficznych wymagań danej aktywności.

Jak wygląda wizyta u fizjoterapeuty sportowego?

Pierwszym etapem jest dokładny wywiad.

Istotne są informacje dotyczące:

• rodzaju uprawianej aktywności,
• częstotliwości treningów,
• ostatnich zmian w planie treningowym,
• momentu pojawienia się bólu,
• wcześniejszych urazów,
• aktualnych ograniczeń.

Następnie wykonywane jest badanie funkcjonalne.

W zależności od problemu może obejmować ocenę:

• zakresu ruchu,
• siły,
• kontroli ruchu,
• równowagi,
• sposobu wykonywania określonych ćwiczeń,
• tolerancji na obciążenie.

Jeżeli jest to potrzebne, analiza może również dotyczyć konkretnych ruchów wykonywanych podczas treningu.

Czy podczas bólu trzeba całkowicie przerwać trening?

Nie zawsze.

To zależy od rodzaju problemu, charakteru dolegliwości i reakcji organizmu na obciążenie.

W niektórych przypadkach konieczna może być czasowa rezygnacja z określonej aktywności. W innych możliwa jest jej modyfikacja.

Może to oznaczać na przykład:

• zmniejszenie dystansu,
• ograniczenie intensywności,
• zmianę rodzaju ćwiczenia,
• zmniejszenie obciążenia,
• czasowe zastąpienie jednej aktywności inną.

Celem nie zawsze jest całkowite unikanie ruchu, ale znalezienie poziomu aktywności odpowiedniego dla aktualnego etapu.

Powrót do sportu to proces

Jednym z częstych błędów jest powrót do pełnego treningu natychmiast po ustąpieniu bólu.

Organizm powinien być przygotowany do obciążeń, które występują w danej dyscyplinie.

Innego przygotowania wymaga:

• biegacz,
• piłkarz,
• osoba trenująca sporty walki,
• zawodnik sportów siłowych.

Dlatego końcowy etap rehabilitacji powinien stopniowo zbliżać się do wymagań konkretnej aktywności.

Jeżeli Twoim celem jest powrót do biegania, sam bezbolesny spacer nie jest wystarczającym sprawdzianem.

Jeżeli chcesz wrócić do sportu wymagającego dynamicznych zmian kierunku, warto stopniowo przygotować organizm właśnie do takich ruchów.

Dlaczego wcześniejszy uraz ma znaczenie?

Nawet po ustąpieniu dolegliwości warto pamiętać o wcześniejszych urazach.

Jeżeli problem regularnie wraca, znaczenie może mieć między innymi:

• niewystarczająca odbudowa siły,
• zbyt szybki powrót do obciążeń,
• brak odpowiedniego przygotowania do konkretnej aktywności,
• zmiana planu treningowego.

Dlatego historia wcześniejszych problemów jest ważną częścią wywiadu.

Kiedy warto zgłosić się do fizjoterapeuty sportowego?

Warto rozważyć konsultację, gdy:

• ból pojawia się podczas treningu,
• dolegliwości wracają po powrocie do aktywności,
• jesteś po urazie,
• jesteś po operacji i przygotowujesz się do powrotu do sportu,
• nie wiesz, jak bezpiecznie zwiększać obciążenie,
• chcesz wrócić do treningów po dłuższej przerwie,
• określony ruch ogranicza Twoją aktywność.

Nie trzeba czekać, aż problem całkowicie uniemożliwi trening.

W wielu przypadkach wcześniejsza ocena pozwala lepiej zaplanować dalsze postępowanie.

Podsumowanie

Fizjoterapia sportowa nie jest przeznaczona wyłącznie dla zawodowych sportowców.

Może być pomocna dla każdej osoby aktywnej, która chce:

• wrócić do sportu po urazie,
• poradzić sobie z nawracającymi dolegliwościami,
• przygotować organizm do większych obciążeń,
• bezpiecznie wrócić do treningu po operacji lub przerwie.

Najważniejszym elementem jest indywidualna ocena problemu i stopniowe przygotowanie organizmu do tego, co rzeczywiście chcesz robić podczas treningu lub uprawiania sportu.

Potrzebujesz pomocy?

Jeżeli ból lub uraz ogranicza Twój trening albo chcesz bezpiecznie wrócić do aktywności, warto ocenić aktualną funkcję i przygotować plan dalszego postępowania.

Podczas wizyty przeprowadzę wywiad i badanie funkcjonalne, aby określić, co może wpływać na Twoje dolegliwości i jak stopniowo wrócić do aktywności.

Gabinet Fizjoterapii i Masażu REHADEGIS
os. Bolesława Chrobrego 38/150 PARTER 60-681 Poznań – Piątkowo

Telefon: 794 043 717 

Email: lukasz.degis@gmail.com